روستای هنامه در 18 كيلومتری شمال شيروان واقع شده است كه از شمال با ذاكرانلوو، از جنوب با غارهای هنامه و باغان، از شرق با گدوگانلو و دره اوغاز، و از غرب با قلعهچه و قلجق ارتباط دارد. هنامه مركز دهستان بزرگ سيوكانلو شيروان است و جمعیت آن 147 نفر است.
روستای هنامه
هنامه در زبان زرتشتی به خوشنام، محلی پاک و مقدس معنا میشود. این روستا از سه حصار «خان، زمانگ و همبر» تشکیل شده است و رودخانه نسبتا پر آبی از وسط آن عبور میکند. سرچشمه رودخانه هنامه کوههای سرسبز آرموتلی اوغاز، کوه قنبر، کوه تپهگاه و سنجربیگ است.
آثار تاریخی هنامه
روستای هنامه جز آثار تاریخی شیروان محسوب میشود و قدمت آن به زمان زرتشتیان میرسد. در کوههای جنوب شرقی منتهی به هنامه، آثار شهر یا قصبههای بزرگ از زیر خاک و سنگ به علت فرسایش کوه قد برافراشته است و نظر هر بینندهای را به خود جلب میکند. این آثار قدیمی دارای طاقهای متعدد، خانههای مسکونی، کندوها، آخور چهارپایان، آتشدانها و کوچه پس کوچههای بسیاری است که هنوز بخش اعظمی از آن در زیر یا داخل کوه پنهان شده است. در شمال هنامه آثار معادن، کورههای قدیمی، سنگها و آجرهای ذوب شده در نزدیکی چشمه ترناب دیده میشود. مقبره قدیمی «اورته شیخ» و درختان کهنسال اُرس در این منطقه، بیانگر قدمت تاریخی روستای هنامه است.
اقلیم
این منطقه دارای اقلیم معتدل و کوهستانی و جهت وزش باد از سمت شرق به شمال غرب میباشد. با توجه به کوهستانی و سرمای زمستان مجموعه به صورت درونگرا و حیاط مرکزی طراحی شده که از باد سرد زمستان محافظت شود و در تابستان از ورود گرمای آفتاب به داخل جلوگیری کند.
غارهای روستا
غارهای هنامه بر سینه کوهی معروف به گرمدره، در دره باریک و حاصلخیز هنامه که یکی از در ههای فرعی دره رود اترک علیا است، قرار گرفته و غارها در میانه دیواره عمودی جبهه غربی کوه حفر شده و در پای این دامنه رودخانه فصلی هنامه جریان دارد. کوههای مذکور که زاغههای معروف به غارهای هنامه در آن حفر شده، رشتههای فرعی ارتفاعات تپه داغ بهشمار میرود و جنس آنها رسوبی است؛ بدینمعنیکه جنس کوهها سنگی نیست و بافت گراولی دارد و امکان حفر در آنها نسبتا آسان است. غارهای هنامه حدود ۱۰۰ تا ۱۵۰ متر بالاتر از کف دره حفر شدهاند و رودخانههای فصلی در دامنه کوه جاری است.
دستکندهای معروف هنامه
مجموعه معماری دستکند معروف به غارهای هنامه در سینه کوهی آهکی در جنوب روستای هنامه قرار دارد و رودخانه اوغاز و قلجق از مجاورت جنوب شرق و ۴ کیلومتری شمال غرب آبادی میگذرد. کوه چاهک با ارتفاع 2۳۸۰ متر در ۵/۳ کیلومتری شرق و جنوب شرق و کوه پتلگاه با ارتفاع 2۶۳۴ متر، در ۵ کیلومتری شمال شرق آبادی واقع شدهاند. غارهای هنامه در ۱۵ کیلومتری شمال شرق شهرستان شیروان بخش مرکزی، دهستان سیوکانلو ۱ کیلومتری جنوب روستای هنامه قرار گرفته است. این غارها در ۱۸ کیلومتری شمال شرقی شیروان در حاشیه شرقی دامنه کوهی به نام گرمدره که حدود ۱۰۰ متر از کف دره بالاتر است، قرار گرفتهاند و ظاهرا زمانی به عنوان پناهگاه، مورداستفاده بومیان منطقه قرار میگرفته است.
باتوجهبه اینکه کف فضاها با خاک و آبرفت بالاآمده، ولی هنوز این آخورها حدود 1 متر از کف بالاتر است که نشان میدهد این آخورها برای تغذیه بز سانان مناسب نیست و باید برای قاطر یا اسب ساخته شده باشد. توجه به ارتفاع و شیب بسیار تند دامنه نشان میدهد موقعیت غارها حتی برای حیواناتی مانند گاو نیز قابلدسترسی نیست و معقول است تصور کنیم حیوانات نیرومندی که توانایی صعود به ارتفاعات را داشتهاند در این فضاها نگهداری میشدهاند. طبقه دوم فضاهای کوچکتر و تو در توی بیشتری دارد که باتوجهبه وجود اجاقهای متعدد و دودزدگی سقف آنها، باید مربوط به زندگی افراد بوده باشد. در نهایت طبقه سوم با اتاقهای نسبتاً بزرگ، احتمالاً محل انبارها بوده است. تمام طبقات یکی بر روی دیگری ساخته شدهاند و سقف هر فضای کف، فضای بالای آن محسوب میشود و اغلب حدود 50 تا 100 سانتیمتر ضخامت دارد.
غارهای هنامه بقایای پناهگاههایی است که به نظر میرسد در قرون میانی اسلامی، بهاحتمال فراوان در دوره یورش اقوام مغول به ایران ایجاد شده و به هنگام ناامنیهای سیاسی منطقهای بارها از آنها استفاده شده است. وجود یکلایه دودۀ ضخیم در سقف تمام فضاها نشاندهنده استفاده مکرر از این فضاها در دورهای به نسبت طولانی است.
ویژگی اصلی این پروژه تفاوت داخل با خارج بنا میباشد. نمای بنا با سنگ و آجر و بندکشیهای ساده طراحی شده در حالی که در طراحی داخلی از رنگ و لعاب و متریالهای امروزی استفاده شده و چیدمانی از نور و سایه و آب در طراحی این بخش صورت گرفته است. استفاده از متریال آجر و سنگ به عنوان کالبد ساختمان، کانسپتی برای آرامش و خوانش بهتر با محیط اطراف بوده است، هر فعالیت اصلی دارای خصوصیات منحصر بهفرد خود در قالب یک ساختمان جداگانه است و مجموعه این احجام در کنار هم یک مجموعه یکپارچه ای را تشکیل میدهند. انطباق و تنوع مهمترین ویژگیهای این پروژه هستند که در مقیاسهای مختلف درک میشوند.
این مجموعه دارای چندین بخش و فضای جداگانه میباشد که شامل:
1.کافیشاپ و رستوران
2.آلاچیق استراحتموقت
3.استخر ویژه بانوان و آقایان
4.فروشگاه و غرفه محصولات محلی روستا
5.سوئیتهای عمومی و VIP
ایده و طرح اصلی
ایده و طرح اصلی این پروژه الهام گرفته از غار معروف هنامه بوده که نمایانگر این اثر شاخص و باستانی میباشد. این مجموعه به گونهای طراحی شده که با فضای باز در تعامل است، شکل غارهای هنامه به عنوان الگوی کلی این طرح انتخاب شده است و یک فیلتر بصری برای ساکنان و همسایگان محسوب میشود.
آنچه در این طراحی جلب توجه میکند، طرح الهام گرفته از غار و حیاطمرکزی این پروژه است. باتوجهبه اینکه طراحی بومگردی با کمترین آسیب به طبیعت در نظر گرفته شده است برای مصرف آب غیرشرب، از آب تصفیهشده مصرفی و آب جمع آوریشده باران و برای تامین برق از پنلهای خورشیدی در پشتبام استفاده شده است.
ایده و طرح اصلی این پروژه الهامگرفته از غار معروف هنامه بوده که نمایانگر اثر باستانی مهم این روستا میباشد. این مجموعه به گونهای طراحی شده که با فضای باز در تعامل است. شکل غارهای هنامه به عنوان الگوی کلی این طرح انتخاب شده است و یک فیلتر بصری برای ساکنان و همسایگان محسوب می شود. آنچه در این طراحی توجه را جلب خواهد کرد طرح الهام گرفته از غار و حیاط مرکزی این پروژه است. با توجه به اینکه طراحی بومگردی با کمترین آسیب به طبیعت در نظر گرفته شده است برای مصرف آب غیرشرب از آب تصفیه شده مصرفی و آب جمع آوری شده باران و برای تامین برق از پنلهای خورشیدی در پشتبام استفاده شده است.
استفاده از متریال آجر و سنگ به عنوان کالبد ساختمان، کانسپتی برای آرامش و خوانش بهتر با محیط اطراف بوده است، هر فعالیت اصلی دارای خصوصیات منحصربهفرد خود در قالب یک ساختمان جداگانه است و مجموعه این احجام در کنار هم یک مجموعه یکپارچهای را تشکیل میدهند. ویژگی اصلی این پروژه تفاوت داخل با خارج بنا میباشد. نمای بنا با سنگ و آجر و بندکشیهای ساده طراحی شده در حالی که در طراحی داخلی از رنگ و لعاب و متریالهای امروزی استفاده شده و چیدمانی از نور و سایه و آب در طراحی این بخش صورت گرفته است.
در هوشمندسازی بومگردی هنامه چند آیتم در نظر گرفته شده که شامل :
وظیفه اصلی سیستم هوشمندسازی در اقامتگاه کنترل دما، سرمایش، تهویه، روشنایی و دیگر سیستمهای مهم آن است. سیستمهای امنیتی و نظارتی: سنسورهای حرکتی- سنسور شکست شیشه- مگنت بازشوی درب و پنجره- سنسورهای بیومتریک (اثر انگشت و Face Detector)- سنسورهای لیزری تردد
سیستم روشنایی اقامتگاه:
این سیستمها شامل سنسورها و دستگاههای کنترل هوشمند هستند که به طور خودکار و با توجه به شرایط محیط، روشنایی را تنظیم میکنند. قابلیتهای این سیستمها شامل کنترل صوتی، کنترل از راه دور، اتوماسیون و امکان هماهنگی با سیستمهای امنیتی میباشد. استفاده از سیستم روشنایی هوشمند، علاوه بر صرفه جویی در انرژی، تجربه بهتری از استفاده از روشنایی در محیطهای کاری و منازل را نیز به کاربران میدهد.
سیستم تهویه هوا هوشمند:
سیستم تهویه هوشمند با استفاده از اینترنت و تکنولوژی وایفای فعال میشود تا به سادگی بتوان آن را با سایر دستگاههای هوشمند ادغام و کنترل کرد. سیستم تهویه هوا خانگی هوشمند قابلکنترل با ابزارهای هوشمند است. این سیستم به یکی از دیوارها یا پنجرهها متصل میشود و میتوان آن را از طریق اپلیکیشنهای مربوطه تنظیم و کنترل کرد. قابلیت کنترل از راه دور، امکان خاموش و روشن کردن سیستم از دور را فراهم میکند.
